Een proef met afgedankte elektrische en elektronische apparatuur op bedrijventerreinen in de Brainportregio groeit uit tot een Brabantse aanpak. Bedrijven melden hun materialen aan, waarna die gezamenlijk worden opgehaald. Zo verlaagt Stichting InduSym samen met ondernemers, parkmanagement, gemeenten en uitvoerende partners de drempel voor hergebruik én ontstaat nieuwe samenwerking.
Het begon in Helmond
De eerste collectieve inzamelronde vond plaats op de bedrijventerreinen in Helmond. Ondernemers lieten er samen elektronica en pallets afvoeren. “Een paar pallets en beeldschermen ophalen bij één bedrijf heeft economisch weinig zin. Maar als je de hele straat als één klant ziet, wordt rijden ineens wél mogelijk,” zegt Mattijs Bouwmans, projectleider bij InduSym en aanjager van circulaire bedrijventerreinen.
Al snel boden ondernemers ook harde kunststoffen, piepschuim, batterijen en metalen aan. Zo groeide de pilot uit tot de Grondstoffenrotonde, een collectieve dienst voor het hele bedrijventerrein.
Met Stichting Bedrijventerreinen Helmond en tien lokale partners werd de aanpak uitgebreid. De volgende stap is samenwerking met werkontwikkelbedrijf Senzer en inzet van de elektrisch aangedreven, in Helmond geproduceerde Qarry. Daarmee komen circulaire, lokale en sociale ambities samen.
Provincie helpt aanpak opschalen
Via het provinciale programma Grote Oogst groeide de aanpak door naar Industriepark De Hurk in Eindhoven, met elektronicaverwerker MIREC als partner. “Inmiddels rijden we elke maand een inzamelronde, met onze eigen inzamelaar Dennis, die via werkontwikkelbedrijf ERGON wordt gedetacheerd. Dennis is een topper. Hij weet precies wat wel en wat niet mee kan, en met zijn enthousiasme ontzorgen we ondernemers op De Hurk niet alleen, we bezorgen ze ook een lach,” aldus Mattijs.
Parkmanagementorganisatie De Hurk Werkt! werkt intussen aan een Reststoffenhub voor de opslag en overslag van herbruikbare materialen. Daarnaast helpt de Circulaire Routekaart ondernemers circulariteit toe te passen in eigen bedrijf.
Sinds 2024 registreerden Stichting Bedrijventerreinen Helmond en De Hurk Werkt! samen 838 deelnames, 143 ton ingezameld materiaal en 259 ton vermeden CO₂. Dit jaar vonden er al 17 collectieve inzamelrondes bij hen plaats.
Parkmanagement als motor
Een inzamelronde levert tot wel 4.000 kilo elektronica op, naast pallets, kunststoffen, EPS en andere reststromen. Op goed georganiseerde terreinen doen gemiddeld twintig tot dertig bedrijven mee.
Mattijs licht toe: “De opbrengst van de ingezamelde materialen draagt bij aan de kosten van een inzamelronde. Die inkomsten zijn op zichzelf nog niet genoeg om de hele organisatie te betalen. In de praktijk past de inzamelronde wel goed bij de rol van parkmanagement, omdat ze zichtbare meerwaarde heeft voor het terrein als geheel.” Ondernemers besparen tijd en restafvalkosten, terwijl materialen hoogwaardiger worden gerecycled of hergebruikt. Het parkmanagement krijgt tegelijk zicht op reststromen en nieuwe circulaire kansen.
Van pilots naar provinciale beweging
Binnen Grote Oogst brengt de provincie Noord-Brabant bedrijventerreinen, gemeenten en uitvoerende partners bij elkaar. De ervaringen uit de pilots scherpen communicatie, logistiek, monitoring en samenwerking verder aan.
Die aanpak vindt inmiddels op steeds meer plekken navolging. Na Helmond en Eindhoven sloten ook Laarbeek, Son en Breugel en de RIVU-bedrijventerreinen in ’s-Hertogenbosch aan. Daar is de inzamelronde inmiddels beschikbaar voor alle bedrijventerreinen in de gemeente. Sinds 2024 namen bedrijven in totaal 1.316 keer deel aan de inzamelrondes. Samen lieten zij 247 ton materiaal ophalen en vermeden ze 442 ton CO₂-uitstoot.
Meer dan afval inzamelen
De opbrengst gaat verder dan kilo’s. Iedere ronde trekt nieuwe bedrijven aan en geeft meer inzicht in reststromen, gedeelde knelpunten en circulaire kansen.
Dat leidt tot projecten rond afvalscheiding, inzet van secundaire grondstoffen, industriële symbiose en kennisdeling. Zo wordt de inzamelronde een vliegwiel voor een circulair bedrijventerrein.
E-waste XXL: ook de medewerkers doen mee
Nieuw is de e-waste XXL-ronde. Bedrijven zamelen niet alleen eigen elektronica in, maar vragen medewerkers ook apparaten van thuis mee te nemen. In ’s-Hertogenbosch doen ruim dertig bedrijven met samen meer dan 3.500 medewerkers mee. Een communicatiekit en een wedstrijd in kilo’s per medewerker stimuleren de deelname. Op 2 november wordt alles opgehaald.
Steeds meer regio’s sluiten aan
Oss, Waalwijk, Tilburg, Etten-Leur en Bergen op Zoom zijn gestart of bereiden een ronde voor. Ook bedrijventerrein Lage Weide in Utrecht heeft zich aangesloten. Zo groeit een Brabantse praktijkproef uit tot een aanpak met landelijke potentie.
Ook op jouw bedrijventerrein?
Wil je als ondernemer, parkmanager, ondernemersvereniging of gemeente ook een collectieve inzamelronde organiseren? Neem dan contact op met Stichting InduSym via mattijs@indusym.nl.
